Wykres Pareto — kreator online

Czym jest

Wykres Pareto sortuje kategorie — przyczyny reklamacji, rodzaje wad, źródła kosztów — od największej do najmniejszej i dodaje linię sumy narastającej w procentach. Tam, gdzie linia stromo się wznosi, kilka kategorii odpowiada za większość skutku.

Jego prawa oś to procent tej samej sumy co słupki, dlatego to jedyny przypadek, w którym Chart Buffet rysuje drugą oś.

Wskazówki na lepszy wykres

• Długi ogon połącz w „Inne” i trzymaj go na końcu, nawet jeśli jest duży.
• Zaznacz poziom 80% albo podaj, ile kategorii potrzeba, by go osiągnąć.
• Na słupkach pokazuj liczby wystąpień lub koszty, nie procenty.

Matematyka

Przy wartościach posortowanych tak, że v₁ ≥ v₂ ≥ … ≥ v_n, linia skumulowana to C_k = 100 · Σ_i≤k v_i / Σ v. Jest wklęsła i osiąga 100% przy ostatniej kategorii.

Ta krzywa jest bliską krewną krzywej Lorenza, używanej do mierzenia nierówności (Lorenz 1905). „Zasada 80/20” to reguła kciuka, nie prawo: prawdziwe dane mogą dawać 70/30 albo 95/5.

Trochę historii

W 1896 roku ekonomista Vilfredo Pareto zauważył, że ziemia i dochody we Włoszech są skupione w nielicznych rękach, a ich rozkład podlega prawu potęgowemu (Pareto 1896). Dekady później pionier zarządzania jakością Joseph Juran uogólnił tę myśl jako oddzielanie „nielicznych istotnych od wielu błahych”, nazwał ją imieniem Pareto i uczynił posortowany wykres skumulowany standardowym narzędziem kontroli jakości (Juran 1951). Juran przyznał później, że sam Pareto nigdy nie stosował jej poza bogactwem.

Pytania

Dlaczego wykres Pareto ma dwie osie?

Lewa oś liczy słupki; prawa to skumulowany procent tej samej sumy. Obie opisują jedną wielkość, więc druga oś nie wprowadza w błąd tak, jak robią to dwie niezwiązane skale.

Bibliografia

1. Pareto, V. (1896). Cours d’économie politique. Lausanne: F. Rouge.
2. Lorenz, M. O. (1905). Methods of measuring the concentration of wealth. Publications of the American Statistical Association 9(70), 209–219.
3. Juran, J. M. (1951). Quality-Control Handbook. New York: McGraw-Hill.